Χωριά της Πυλήνης

Χωριά της Πυλήνης

Κατάφυτες βουνοπλαγιές και γραφικά φαράγγια, που σχηματίζουν τα νερά των ποταμών Μόρνου, Ευήνου και των παραποτάμων τους Κότσαλου και Πόριαρι, λιγοστές κοιλάδες, πρωτογενείς φυσικοί ήχοι, πετρόχτιστα γεφύρια, σπίτια, χάνια, μύλοι, λιγοστοί μόνιμοι κάτοικοι, γεμάτοι ανθρωπιά, και πλούσιες μνήμες από μια εποχή που φεύγει, είναι τα θέλγητρα της Πυλήνης

Ανθόφυτο: (πρώην Γρανίτσα) κτισμένο στην ανατολική πλαγιά του βουνού Βελσινιάς, σε υψόμετρο 600 μ. Συνοικισμός του Ανθοφύτου είναι η Λεπτοκαρυά, κτισμένη σε υψόμετρο 1060 μ., που εγκαταλείφθηκε στα 1965, λόγω καθιζήσεων.
Γάβρος (πρώην Δέλγα): βρίσκεται αραιοχτισμένος στη δυτική πλαγιά του Μακρύορου (ή Μακρυνόρους), σε υψόμετρο 760 μ., αντικρυστά από το Ανθόφυτο, με το οποίο τον χωρίζει η βαθιά κοιλάδα του Τρανορέματος.
Δορβιτσά: σε υψόμετρο 700 μ., στους πρόποδες του βουνού Καρδαράς. Στα πυκνά δάση της περιοχής, λημέριαζαν της κλεφτες του 1821.
Ελευθέριανη: κτισμένη σε υψόμετρο 760 μ. με χαρακτηριστικό τα πολλά νερά και τα πλατανορέματα. Το χωριό κατοικείται τουλάχιστον από το 1575, ενώ η παράδοση λέει ότι εδώ δεν πάτησε ποτέ τουρκικό πόδι.
Μηλιά: βρίσκεται στα 800 μ. υψόμετρο, στα βορειοδυτικά της Μαλαθούρας (1417 μ.), αμφιθεατρικά κτισμένη και πνιγμένη στο πράσινο. Στο έμπα του χωριού, προβάλλει το εκκλησάκι του Προφήτη Ηλία, ενώ ο ενοριακός ναός της Αγίας Παρασκευής, που γιορτάζει στις 26 Ιουλίου, ανεγέρθηκε το 1898.
Παλαιόπυργος (πρώην Βελβίτσαινα) αποτελείται από πολλούς μαχαλάδες, που είναι χτισμένοι αμφιθεατρικά στην κοιλάδα του Βελβιτσανιώτικου ρέματος, στα 700 μ. υψόμετρο. Κάηκε από τους Τούρκους στα 1825 και 1827. Λόγω των πολλών νερών, κατασκευάστηκαν γύρω στους δώδεκα νερόμυλους. Από αυτούς, οι οκτώ έχουν αναγνωρισθεί ως διατηρητέα μνημεία, καθώς πρόκειται για αντιπροσωπευτικό δείγμα κτηρίων ειδικής χρήσης, σημαντικών για τη μελέτη της Ιστορίας της Αρχιτεκτονικής.
Ποκίστα: κτισμένη σε υψόμετρο 850 μ., στις πλαγιές του βουνού Καλπάκι, στα 1825, κάηκε από τους Τούρκους και κάποιοι από τους κατοίκους, όταν επανήλθαν έκτισαν τα σπίτια τους στη σημερινή θέση.
Σίμου: ανέκαθεν κεφαλοχώρι, έδρα του Δήμου Πυλήνης, σε υψόμετρο 850 μ., στις νοτιοδυτικές υπώρειες του βουνού Καλπάκι της μεγάλης οροσειράς της Παπαδιάς. Μέσα στο χωριό παρουσιάζουν μεγάλο ιστορικό και αρχιτεκτονικό ενδιαφέρον τρία κτήρια, τα οποία έχουν χαρακτηριστεί και ως διατηρητέα. Πρόκειται για το ναό της Παναγίας, του 1869, με το δυτικότροπο καμπαναριό, το εντυπωσιακό κτήριο του Δημαρχείου, και το κτήριο που στέγαζε παλαιότερα το Δημοτικό Σχολείο. Εντύπωση, επίσης, προκαλεί ο ναός του Αγίου Γεωργίου, με την αυστηρή αρχιτεκτονική δομή, καθώς και το αρχοντικό της οικογένειας Ξύδη.
Στράνωμα: κτισμένη σε υψόμετρο 600 μ., στις δυτικές πλαγιές του βουνού «Κορφές» και στις βόρειες του βουνού «Αι Λιάς». Στη Στράνωμα ανήκουν οι οικισμοί: Διπόταμα, Άνω Κάμπος, Κάτω Κάμπος, και Λουτρά Στάχτης.
Στύλια: κτισμένη σε υψόμετρο 540 μ. σε έδαφος κατωφερικό ανάμεσα σε ρυάκια και χωράφια. Πάνω από το χωριό δεσπόζει το πυκνό δασωμένο βουνό Ρουπάκια, το οποίο πήρε το όνομά του από ένα είδος βελανιδιάς που λέγεται Ρουπάκι.
Φαμίλα: αποτελείται σήμερα από τέσσερις συνοικισμούς. Οι δυο πεδινοί, ο Πλατανιάς και ο Καρκανιάς, βρίσκονται στις δυο πλευρές της κοιλάδας που σχηματίζει ο Πόριαρης, παραπόταμος του Εύηνου. Οι δυο ορεινοί, η Συκιά (υψόμ. 520 μ.), κτισμένη στις Β.Δ. πλαγιές του Καστρουμά, αντερείσματος του βουνού Ριγάνι, και το Κλεφτάλωνο (υψόμ. 510 μ.), στις Δ. πλαγιές του.
Πυληνίων Ποιμενικός Βίος
Κάθε καλοκαίρι στην εκδήλωση Πυληνίων Ποιμενικός Βίος, αναβιώνουν δρώμενα της ποιμενικής ζωής στο βελανιδόδασος Ρουπάκια Στύλιας. Οι κτηνοτρόφοι της περιοχής πρωτοστατούν και αναπαριστάνουν σκηνές από τη παραδοσιακή ποιμενική ζωή. Όλοι μαζί διασκεδάζουν με αυθεντική παραδοσιακή μουσική, τραγουδώντας και χορεύοντας σε αυτούς τους σκοπούς.

Facebook Twitter Pinterest Email
loading...